Gevolgen op korte en langere termijn
Borstkanker is een ziekte met ingrijpende gevolgen. Je leven wordt overhoop gehaald. Je krijgt waarschijnlijk te maken met angst en onzekerheid en misschien ook wel met boosheid. Je wilt graag alles doen om te blijven leven, maar je weet ook dat er aan de behandelingen nadelen kleven.
Het is niet precies te zeggen hoe de gevolgen van een bepaalde behandeling op langere termijn zullen zijn. Alle behandelingen zijn onderhevig aan nieuwe inzichten en veranderingen als blijkt dat op een andere manier betere resultaten kunnen worden behaald. Hierdoor veranderen ook de gevolgen nogal eens.

Gevolgen van de operatie
Na een borstsparende operatie is je lichaam minder ingrijpend veranderd dan na een borstamputatie, maar het wordt nooit meer als vroeger. Vooral na een amputatie kan de klap hard aan komen. De meeste vrouwen willen de verschillen tussen beide borsten camoufleren en doen dit met behulp van een prothese en speciale verhullende kleding. Andere willen geen prothese en accepteren hun nieuwe lijf zoals het is. Voor deze vrouwen wordt steeds meer aangepaste kleding en lingerie gemaakt.

Borstprothese of borstreconstructie
Na de operatie dragen de meeste vrouwen, al dan niet tijdelijk, een prothese. Prothesen zijn er in allerlei soorten en maten en worden aangemeten in speciale lingeriezaken. Er zijn prothesen die los in een speciale bh worden gedragen; andere zitten vastgekleefd aan je borstkas (contactprothese) . De ziektekostenverzekeraar vergoedt de prothese.
Er zijn ook vrouwen die voor een borstreconstructie kiezen. Hier  kan soms meteen tijdens de operatie van de amputatie mee worden begonnen, soms kan dit alleen of beter later. Bespreek dit van te voren goed met je behandelend chirurg.

Lymfoedeem
Zijn tijdens de operatie ook de okselklieren weggehaald, dan heb je kans dat in je arm lymfoedeem optreedt. Dit ontstaat omdat het lymfvocht niet goed kan worden afgevoerd, vanwege het ontbreken van de lymfklieren. Lymfoedeem kan kort na de operatie ontstaan en soms ook jaren later.  Lymfoedeem gaat gepaard met een vermoeid, zwaar gevoel in de arm en beperkingen in het gebruik. Speciale massagetechnieken kunnen verlichting geven. Soms is het nodig om een elastische kous te laten aanmeten.

Zenuwpijn
Ongeveer eenvijfde van de vrouwen die een borstoperatie hebben gehad waarbij ook de okselklieren zijn verwijderd, krijgt vroeg of laat te maken met zenuwpijn. De klachten zijn: milde tot hevige pijn, een schrijnend, branderig gevoel, speldenprikken, steken en een strak gevoel. De pijn kan van mens tot mens variëren: de een heeft een ‘vervelend’ gevoel, terwijl een ander geïnvalideerd raakt door de pijn. Zenuwpijn is moeilijk te behandelen.
 
Gevolgen van chemotherapie
Veel vrouwen krijgen na de operatie en de bestraling chemotherapie. Deze volgorde is ook wel eens anders (zie onder Behandeling). De meeste vrouwen worden als gevolg van de chemotherapie tijdelijk kaal. Na beëindiging van de chemotherapie komt het haar weer terug.
Bij jongere vrouwen, die nog niet in de overgang zijn, kunnen er blijvende gevolgen zijn. Bij hen kunnen hormonale veranderingen optreden met een vervroegde overgang tot gevolg.
Chemotherapie heeft een grote impact en wordt door velen als zwaar ervaren. Naast bovengenoemde gevolgen voelen veel mensen zich tijdens een kuur beroerd. Dit is gelukkig slechts tijdelijk.

Gevolgen van hormoontherapie
Vrouwen die hormoongevoelige borstkanker hebben, krijgen aansluitend nog vijf jaar (en soms langer) hormoontherapie. Veel vrouwen ondervinden hier weinig hinder van, terwijl andere wel veel last hebben van de bijwerkingen. Zie ook ‘Bijwerkingen van hormoontherapie’.

Meer info:
www.lobstar-label.nl
www.borstkanker.net